Breaking News

Dîrok

Dîroka Kurdan serobinî hev dibe: Dehaq jî Kawa jî Kurd bû! Gelo Newroz cejna çi ye?

Nivîskar û lêkolerên Kurd li ser medya civakî nîqaşek dane destpêkirin ku agahiyên dîroka Kurdan serobinî hev dike. Îbrahîm Xelîl Baran di parvekirinên xwe de derbarê bûyera destana Newrozê û împaratoriya Medan de agahiyên balkêş belav kirin. Li gor wan agahiyan Azî Dehaq qralê kurdan e û dîsa bi destê kurdekî hatiye kuştin. Newroza destana Kawayê hesinkar ji wê bûyerê …

Read More »

Têbinîyên P. Avêryanov li ser şerê Rûs û rewşa Kurdan – Wergera Rûsî: Têmûrê Xelîl

Di pirtûka dîrokzanê Rûsî P. Avêryanov de ku li ser Kurdan xebat kirine rewşa Kurdan a şerê meydanî tê vegotin û li ser helwesta Rûsan a li hember Kurdan agahîyên girîng têne parve kirin. Avêryanov di pirtûkê de dibêje, divê Rûs ji Kurdan netirsin û herwiha qîmeteke zêde jî nedin wan û ber wan ve negerin, lewra Rûs kengî bixwazin dikarin wan razî …

Read More »

Bajarê Xoy li Rojhilatê Kurdistanê

Bajarê Xoy bajarekî kevnar yê Rojhilatê Kurdistanê ku nêzî 5 hezar sal dîroka wê heye. Ev bajarê ku ji bo bajarên derdora xwe wek navendeke aborî û bazirganiyê ye li ser deşteke fireh nêzî Çiyayê Ewrînê hatiye avakirin.Xoy bajarekî kevnar yê rojhilatê Kurdistanê ye û gelheya wê nêzî 500 hezar kesî ye. Di Eyaleta Azerbaycana Rojhilat de piştî Urmiye bajarê …

Read More »

DAIŞ’ê Peyekerê Şêrekî Dîroka Kurdan Rûxand

Komên çete yên DAIŞ’ê li bajarê Reqa yê Sûriyayê pûtê şêrekî ku bi dîroka wê vedigere serdema Memleketa Hidato ya Kurdî (niha gundê Şêran ê Herêma Kobanê) ku rêjîma Baasê ji herêmê rakiribû bajarê Reqayê şikandin. Di salên di navbera 1927-1928’an de Lêkolînerên berhemên şûnwaran li gundê Şêranê yê herêma Kobanê rastî du şêrên ku dîroka wan vedigerin sedsala 8’an …

Read More »

Diyarbekir ji bo Newrozê amade ye!

Amadekariyên Newroza Diyarbekirê ku dê sibe bi girseyî were pîroz kirin heta berevarkî jî berdewam bûn. Hat diyarkirin ku heta derengê şevê jî dê amadekarî bidomin da ku di pîrozbahiyên sibe de tu kemasi dernekevin. Meydana Newrozê jî bi rengên kesk û sor û zer tên xemilandin.

Read More »

Eskerê Boyik, ‘Di wêjeya kurdî de şopên Êzdayetiyê’ Nirxand

Nûçexane – Komeleya Çandî û Hunerî ya ÇIRAya Amedê, di 24ê Adarê de bi Eskerê Boyîk re panelek li darxist. Panêl; li Sînemaya Biçûk a Sumer Parkê, bi beşdarbûna endam, alîgir û gelek nivîskar û rewşenbîrên kurd pêk hat. Mijara panêlê  “Di wêjeya kurdî de şopên Êzdayetiyê” bû. Panêla ku ji aliyê ÇIRAyê ve hatibû organîzekirin, bi axaftina serôkê komeleyê Burhan …

Read More »

Serok Barzanî Newroza Kurdistanîyan Pîroz Kir

Nûçexane – Serokê Herêma Kurdistanê Mesûd Barzanî, Cejna Newrozê li Kurdistanîyan pîroz kir û got, Zêdetirê serkeftin, xweşî û nexweşiyên gelê Kurd li Newrozê  rû daye û dîroka me nexşandiye. Bi navê xwedayê bexşînde û dilovan Ji bo hatina cejna neteweyiya Newroz û serê sala nû ya Kurdî germtirîn pîrozbahiyê pêşkêşî gelê Kurdistanê bi hemû pêkhatên wê ve û wan …

Read More »

Salvegera HELEBÇE (Ji doh heta îro Komkujîya Helebçe)

Nûçexane – Navçeya Helebceyê ya ji 1599 kîlometir çargoşe rûberan pêk tê, 75 kîlometre dikeve başûr ê rojhilatê navenda parêzgeha Silêmaniyê. Ji nivîs û belgeyên dîrokî derdikeve ku Helebce niştingeheke dêrin e, lê belê çendîn caran rastî wêrankariyên xedar hatiye. Cara dawî di sala 1650’an de bajar ji nû ve tê avakirin û di sala 1889’an de wekî navçe tê …

Read More »

Li Kîrmanşanê Fosîleke 73 Milyon Salî Hate Vedîtin

Li gorî nûçeya ajansa Fars a Îranê, vekolera kurd Ronak Grawendî ku li zanîngeha Kirmaşanê beşa geolojiyê dixwîne, karî fosîlek bi kevnartiya 73 milyon sal peyda bike. Ronak Grawendî li bara vê serkeftina de got “Di encama vekolînên ku min li derdora bajarê Kirmaşnê kir min karî curek fosîl a bi navê ‘knoltid’ bibînin ku ji malbata mircanan e.” Ronakê …

Read More »

Edebîyata Kurdî li Sovyeta Berê

Nûçexane – Nivîskar û lêkolêr Eskerê Boyik li Komela Çand û Hunerê ya ÇIRA’yê li ser mijara “Li Sovyeta Berê Edebîyata Kurdî “panelek da. Eskerê Boyik, li ser dîroka Kurdên Sovyetê û zehmetîyên ku wan kişandine, herwiha destpêkirina xebatên rewşenbirî û gavên pêşîn yên Edebîyata Kurdî de gotareke berfireh da. Lêkolinerê Kurd dîyar kir piştî Şoreşa Sovyetê, di sala 1921’an de …

Read More »

Pireya Miyanrahan ber kavilbûnê ve diçe

Nûçexane – Pireya dîrokî “Miyanrahan”ya Kirmanşanê bi sedema xemsariya berpirsan, di bin metirsîya kavilbûnê de ye. Pireya ku dîroka wê vedigere ji bo serdemên 500 Salan beriya niha, bi egera hatin û çûyîna maşînan li serê û xemsariya berpirsan li hember wê çendê ve kavil dibe. Her wisa Idareya Rê û Banan li jêra pirê histûnên asinîn ji bo ku …

Read More »

Ji sedî 85’ê vî bajarî jin in (+Wêne)

Nûçexane – Bajarê Lvîv yek ji bajarên kulturî û dîrokî yê Cîhanê ye ku li rojavayê Ukrayna dimîne. Lvîv, ligel kevnarbûn û navendîbûna xwe ya dîrokî ya turîstîk her wiha bi jinên xwe yên bedew û serjimarîya bajêr jî cihekî balkêş e. Dema biharan bajêr şên dibe û bedewbûn li her deverên bajêr belav dibe. Bajarê Lvîv ku li Ukrayna ye …

Read More »

Wêneyekî 40 salî Phuc Kim: Ji Napalmê Xelas bû, niha Qasida Başîyê ya UNESCO ye

Nûçexane – 8’ê Hezîrana sala 1972’an Phuc Kim ya ku ji sê rojan û vir ve xwe spartibû perestgeha Cao Daî bi qêrînekê veciniqî: Pêwîste em ji vir derkevin, dê vir bombebaran bikin û em hemû dê bimirin. Kîma 9 salî nêzî derketina perestgehê bû. Bi tevgerbûnekî sivik ji nava qelebalixê derket û dest bi bezê kir. Tenê du sê …

Read More »

Serok Barzanî ji bo bîranîna Şoreşa Gulanê peyamek ragihand

Nûçexane – Serokê Herêma Kurdistanê Mesûd Barzanî, bi minasebeta destpêkirina Şoreşa Gulanê peyamek pêşkêşî raya giştî kir. Bi navê xwedê mezin û dilovan; Bi minasebeta 36mîn salvegera destpê kirina Şoreşa pêşkeftinxwaz ya Gulana pîroz silav û rêzeke bêdawî tevahiya wan pêşmergeyên can li dest û cesûr û çavnetirs dikim ku, rola wan di nava vê Şoreşa tê jî ji berhem …

Read More »

20 Salîya Parlemena Kurdistanê Hat Pîrozkirin

Nûçexane – Hikumeta Herêma Kurdistanê 20 salîya avabûn û destbikarkirina Parlemena Kurdistanê pîroz kir. Beyannameya hikûmeta herêma Kurdistanê bi minasebeta 20salia hilbijartina yekemîn parlamentoya Kurdistanê: Xelikê Kurdistana Îraqê beriya 20 salan di dengdaneke demokratîk û bêwêne di dîroka xwe de, yekemîn parlamentoya Kurdistanê hilbijart. Bi vê pêngavê jî Kurdistana Îraqê di warê jiyana siyasî û muesesaî de, kete di qonaxeke …

Read More »

26’ê Gulanê Termê 330 Şehîdên Enfalê Tên Definkirin

Nûçexane – Roja şemiyê 19-5-2012`an, ji bo destnîşankirina cih û demê merasîma pekrewwanên enfalan ku wê termên 330 şehîdên ku ji aliyê rêjîma Be`esê roxawî ve hatine enfalkirin, li bajarê Silêmaniyê civînek pêk hat. Di wê civînê de, li ser çawaniya kar û xebat û amadekariyên marasîm û bi ax spardinê gotûbêj hatin kirin. Her wiha ew civîn bi amadebûna …

Read More »

“Ez Têmûrê Xelîl, kurê Xelîlê Çaçan Mûradov û Eznîva Reşîd”

Nûçexane – Têmûrê Xelîlê Çaçan, yek ji rojnameger-nivîskar-wergêrên şareza yê gelê kurd e. Jiyana ku sala 1949-an li Yerevana Ermenîstanê di nav malbateke rewşenbîr de destpê kir, vê gavê li Swêdê berdewam dike. Têmûrê Xelîl ji sala 1997-an ve li bajarê Stockholmê dijî. Xwendina xwe ya bilind li ser fizîk-matematîkê kiriye û di navbera salên 1974-1977-an de li gundekî kurdan …

Read More »

Ji rûpelên jiyana Fêrîkê Ûsif – Firîda Cewarî

Nûçexane – Sala 2011 hikûmeta Ermenîstanê dibistana gundê kurdan – Pampê (niha Sîpan) bi fermî kir ser navê helbestvanê bi nav û deng Fêrîkê Ûsiv. Fêrîkê Ûsiv. 2’ê meha mijdara sala 1934’a Ermenîstanê de, li gundê Pampa kurda (niha Sîpan) ji diya xwe bûye. Zarotiya Fêrîk li Pampê derbas bûye. Pamp perçekî xwezaya bedew e, ciyê çiya û baniya, çayîr, …

Read More »

ASÎVA’ya 4’an bi mijara Kovargerîya Kurdî derket

Nûçexane – Kovara ASÎVA ku ji alîyê Xwendekarên Zanîngehên Enqerê ve tê derxistin, rûpelên hejmara xwe ya çaran ji lêkolîn û nivîsên ser kovargerîya Kurdî re terxan kir. Kovara ASÎVA ya ku ji hêla xwendekarên kurd, ên zanîngehên li Enqereyê dertê hejmara xwe ya çaremîn derxist. Xebatkarên kovarê bi tevahî ciwan û xwendekar in. ASÎVA bi du zaraveyên kurdî (kurmancî-kirmanckî) …

Read More »

Cejna Karker û Kedkaran 1 Gulan

Nûçexane – Li Cîhanê Cejna Karker û Kedkaran cara ewil 1ê Gulanê di sala 1856an de, li Avustralyayê bajarê Melbournê, bi meşa ji ber Zanîngeha Melborne heta ber parlementoyê ya protestoya karkerên înşeatê dest pê kir. 1’ê gulanê Roja Karker û Kedkarên Cîhanê ye. Di sedsala 19an de, li Ewropa û Amerîka, karker û kedkar di rewşeke pir zehmet de …

Read More »

Rojnamevaniya Kurdî çawa dest pê kir?

Roja 22yê Nîsanê Roja Rojnamegeriya Kurdî ye. Di sala 1898an de Miqdat Mîthad Bedirxan cara yekemîn li Paytexta Misir Qahîreyê rojnameyeke Kurdî ya bi navê “Kurdistan” derxist. Bedirxan, pêdivîya hebûna rojnameyeke bi kurdî wiha tîne ziman: ”Ez dizanim ku Kurd di derbarê dîroka xwe de xwedî zanîn û agahî nîn in. Ji ber vê sedemê ye ku ezê ji vir …

Read More »

Li Şarezor Dîrok Bişkivî: Şûnwarnas bi ser serdema nêçîrê ve bûn

Nûçexane – Tîmeke şûnwarnasên Brîtanî li bajarê Silêmaniyê li navçeya Şarezorê û li gundê Bîstan Sorê dest bi karê lêgerîn û lêkolînkirina şûnwarên kevn kir. Şûnwarnasan li herêma kolandinê ya navçeya Şarezor a girêdayî Silêmanîyê şop û delîlên ‘Ji serdema nêçîrê ya mirovan heta çandinî û berhemanînê’ derxist holê. Tîma şûnwarnasên Brîtanî bi hevkariya rêveberiya şûnwara Silêmaniyê, hejmarek şûnwarên kevin …

Read More »

Qedexeya Ser Eşkerekirina Belgeyên Komkujiya Dersîmê Rabû

Nûçexane – Belgeyên derbarê komkujiya Dêrsimê yên ku di arşîva Serokwezîrtiya Tirkiyeyê de ne tên eşkerekirin. Hate ragihandin ku di demeke nêzîk de belge wê ji bo lêkolînê ji raya giştî re bên vekirin. Belgeyên Komara Tirkiyê yên derbarê komkujiya Dêrsimê de yek bi yek tên eşkerekirin. Serokwezîrtiya Tirkiyeyê biryar da ku qedexeya li ser belgeyên arşîva Serokwezîrtiyê bê rakirin. …

Read More »

Qewaneke ciwan ya Meryem Xanê hat dîtin

Nûçexane – Qewaneke (plak) herî ciwan a dengbêja me ya bi awaz û stranên kurdî ya bi nav û deng a Meryem Xanê ku bi amûrên qanûn, keman û text hatiye amadekirin, hat dîtin. Meryem Xan ji binyad ve ermen bû, lê gava sultanê tirk fermana filehan da û pêk hanî, Meryem Xan ji hêla binemaleke kurd ve hat parastin. …

Read More »

Li Zanîngeha Bîlgiyê panela wêjeya kurdî birêve çû

Nûçexane – Li Stenbolê Zanîngeha Bîlgiyê bi navê ‘Li Ser Rûhê Edebîyata Modern a Kurdî’ bi hevkariya Koma Ramanê ya Zanîngeha Bîlgiyê û Konsolosiya Swêd panelek hat lidarxistin. Panelîstan sedemên pêşneketin û derengmayîna wêjeya Kurdî ya Modern nirxandin û bi gelemperî li ser mêjûya wêjeya Kurdî rawestiyan. Panela ‘Li Ser Rûhê Edebîyata Modern a Kurdî’ li Zanîngeha Bîlgiyê ku li …

Read More »